«Ақмола облысы білім басқармасының Есіл ауданы бойынша білім бөлімінің Свободное ауылының жалпы білім беретін мектебі» КММ-нің ІШКІ ТӘРТІП ЕРЕЖЕЛЕРІ
1-тарау. Жалпы ережелер
1. «Ақмола облысы білім басқармасының Есіл ауданы бойынша білім бөлімінің Свободное ауылының жалпы білім беретін мектебі» КММ-нің осы Ішкі тәртіп қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар, Мектеп) «Білім туралы» Қазақстан Республикасының 2007 жылғы 27 шілдедегі № 319-III Заңына, Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2024 жылғы 28 тамыздағы № 227 бұйрығымен бекітілген (Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2024 жылғы 29 тамыздағы № 34996 болып тіркелді), Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2025 жылғы 30 сәуірдегі № 98 бұйрығымен енгізілген өзгерістерді ескере отырып, Білім беру ұйымдарының үлгілік ішкі тәртіп қағидаларына, Мектеп Жарғысына және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік құқықтық актілеріне сәйкес әзірленді. Қағидалар Мектептің ішкі тәртібін ұйымдастыру мен жүзеге асыру тәртібін, білім алушылардың құқықтарын, міндеттері мен жауапкершілігін, сондай-ақ олардың Мектептегі және Мектеп ұйымдастыратын іс-шаралардағы мінез-құлқына қойылатын талаптарды айқындайды.
2. Осы Қағидалар Мектептің ішкі тәртібін ұйымдастырудың бірыңғай тәсілін көздейді. Мектептегі тәртіп білім алушылардың, педагогтердің және басқа да қызметкерлердің адамдық қадір-қасиетін құрметтеу негізінде сақталады. Физикалық және (немесе) психикалық зорлық-зомбылықты, қадір-қасиетті қорлайтын қарым-қатынасты қолдануға жол берілмейді.
3. Осы Қағидалар ұжымның жалпы жиналысында, педагогикалық кеңесте, ата-аналар жиналысында қаралады және Мектеп басшысымен бекітіледі. Ата-аналар (заңды өкілдер) және білім алушылар бекітілген Қағидалармен қолжетімді тәсілмен танысады.
4. Бекітілген Қағидалар барлық қызметкерлер мен білім беру процесіне қатысушылардың орындауы үшін міндетті. Қағидалар Мектептің барлық білім алушыларына, олардың ата-аналарына (заңды өкілдеріне), ал қолданылатын бөлігінде — Мектепке келушілерге қолданылады.
2. тарау «Білім беру ұйымының ішкі тәртібі»
5. Білім беру ұйымының ішкі тәртіп қағидалары (ережесі) мектептің ішкі нормативтік құжаты болып табылады және ол білім беру процесіне қатысушылардың мынадай жалпы тәсілдерін белгілейді:
- оқу процесін ұйымдастыруға;
- тәрбие процесін ұйымдастыруға;
- білім беру процесіне қатысушыларға қосымша білім беруді ұйымдастыруға;
- қауіпсіздікті қамтамасыз етуге;
- білім беру процесіне қатысушылардың өзара іс-қимылына (байланысына).
1-бөлім. Оқу процесін ұйымдастыру
6.1. Оқу-тәрбие процесінің ұзақтығы мен оқу жүктемесін ескере отырып жұмыс режимін белгілеу, сабақ кестесін бекіту және оның өзгерістері туралы хабарлау
Мектептің жұмыс режимі мектеп директоры бекітетін Ішкі еңбек тәртібі қағидаларымен анықталады. Жұмыс аптасының ұзақтығы – Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасымен реттеледі.
Оқу сабақтары мектеп директоры бекітетін кестеге сәйкес өткізіледі және оны оқу жылы бойы директордың оқу ісі жөніндегі, тәрбие ісі жөніндегі орынбасарлары реттеп отырады.
Мектептегі академиялық сағаттың ұзақтығы 45 минутты құрайды. Сабақ арасындағы үзілістердің ұзақтығы кемінде 5-20 минуттан болады.
Білім беру процесінің жалпы ұзақтығы, оның ішінде оқу жүктемесінің нормалары, оқу күнінің режимі Мектептің білім беру қызметі қағидаларымен реттеледі.
Оқу жүктемесі мен оқу күнінің режимі «Балалар мен жасөспірімдерді тәрбиелеу мен білім беру объектілеріне қойылатын санитарлық-эпидемиологиялық талаптар» Санитарлық қағидаларында белгіленген нормалардан аспауы тиіс.
Анықталған оқу жылына арналған оқу апталары мен каникулдардың нақты мерзімдері мектеп директоры бекітетін оқу жылының басталуы туралы жыл сайынғы бұйрықпен белгіленеді.
Оқу сабақтарының кестесі Мектеп директорымен бекітіледі. Кестедегі өзгерістер педагогтердің, білім алушылар мен олардың ата-аналарының (заңды өкілдерінің) қаперіне сынып жетекшілері, Мектептің ақпараттық ресурстары арқылы қолжетімді тәсілмен жеткізіледі.
6.2. Аралық және қорытынды аттестаттауды өткізу шарттары
Білім алушыларды аралық және қорытынды аттестаттау Қазақстан Республикасының заңнамасында, мемлекеттік жалпыға міндетті білім беру стандарттарында және Мектептің өз құзыреті шегінде қабылдаған жергілікті актілерінде белгіленген мерзімдерде, нысандарда және тәртіппен өткізіледі.
Мектеп әкімшілігі білім алушылар мен ата-аналарды (заңды өкілдерді) аттестаттаудың мерзімдері мен өткізілу тәртібі туралы уақтылы ақпараттандыруды қамтамасыз етеді.
6.3. Білім алушыларды өңірлік, республикалық және халықаралық деңгейдегі пәндік олимпиадаларға, интеллектуалдық конкурстарға, ғылыми жобалар жарыстарына дайындау шарттары
Білім алушыларды пәндік олимпиадаларға, интеллектуалдық конкурстарға, ғылыми жобалар жарыстарына дайындауды педагогтер Мектептің жұмыс жоспарына, тиісті іс-шаралардың шарттарына және қауіпсіздік талаптарына сәйкес жүзеге асырады. Білім алушыларды іріктеу олардың білім нәтижелері, қабілеттері, қызығушылықтары және ұйымдастырушылардың критерийлері ескеріле отырып жүргізіледі.
6.4. Қосымша ақылы қызметтер көрсету
Қосымша ақылы қызметтерді Мектеп тек Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген негіздер, бекітілген тәртіп және тиісті ресімдеу болған жағдайда ғана көрсете алады. «Свободное ауылының жалпы білім беретін мектебі» КММ-де бекітілген ақылы қызметтер болмаған жағдайда бұл тәртіп қолданылмайды.
6.5. Сабақтарды, үйірмелер мен секцияларды босатуды ресімдеу және босатылған күндердегі бағдарламалық материалды меңгеру шарттары
Оқушылардың сабақты босатуын ресімдеу тәртібі.
Сабақты босатудың дәлелді себептеріне мыналар жатады:
оқушының ауырып қалуы;
дәрігерге қаралуы (анықтама ұсынылады);
заңды өкілдердің жазбаша өтініші бойынша және мектеп директорының міндетті келісімімен бір оқу жылы ішінде 10 күннен аспайтын мерзімге отбасылық жағдайлар бойынша сабақтарды босату.
6.4. Қосымша ақылы қызметтер көрсету
Қосымша ақылы қызметтерді Мектеп тек Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген негіздер, бекітілген тәртіп және тиісті ресімдеу болған жағдайда ғана көрсете алады. «Свободное а. ЖОББМ» КММ-де бекітілген ақылы қызметтер болмаған жағдайда бұл тәртіп қолданылмайды.
6.5. Сабақтардан, үйірмелер мен секциялардың бос қалуын ресімдеу және өткізіп алған күндердегі бағдарламалық материалды меңгеру шарттары
Оқушылардың сабақты босатуын ресімдеу тәртібі.
Сабақты босатудың дәлелді себептеріне мыналар жатады:
- оқушының ауырып қалуы;
- дәрігерге қаралуы (анықтама ұсынылады);
- заңды өкілдерінің жазбаша өтініші бойынша мектеп директорымен міндетті түрде келісе отырып, отбасылық жағдайлар бойынша оқу жылы ішінде 10 күннен аспайтын мерзімге сабақтан қалуы;
- білім беру процесінің мүддесі үшін өткізілетін пәндік олимпиадаларға, жарыстарға және басқа да іс-шараларға қатысуы;
- мектептен тыс ұйымдардың пәндік олимпиадаларға, жарыстарға және басқа да іс-шараларға қатысу туралы өтінімі (сұранысы).
Ауырып қалуына байланысты сабақтан қалған жағдайда, оқушы ауырған бірінші күні сынып жетекшісіне хабарлауға және сабаққа шыққан алғашқы күні оған ауырғаны туралы анықтаманы көрсетуге міндетті.
Мектеп өткізетін пәндік олимпиадаларға, жарыстарға және басқа да іс-шараларға қатысу үшін сабақтан қалған жағдайда, журналға жазбаны сынып жетекшісі (пән мұғалімі) ресімдейді.
Мектептен тыс ұйымдардың өтінімі бойынша сабақтан қалған жағдайда келесі тәртіп қолданылады:
- заңды өкілі мектеп директорының атына жазбаша өтініш береді, оған мектептен тыс ұйымның ресми өтінімі қоса беріледі;
- заңды өкілдің өтініші сынып жетекшісімен келісіледі, содан кейін мектеп директоры тиісті бұйрық шығарады.
Өткізіп алған күндердегі оқу бағдарламасының материалын оқушылардың меңгеруіне заңды өкілдер жауапты болады.
Дәлелсіз себептермен сабақтан қалуды журналға сынып жетекшісі белгілейді. Оқушылардың дәлелсіз себептермен сабақтан қалғаны үшін ата-аналары осы Ережелерде көзделген жауапкершілікті арқалайды.
Сабақтарды дәлелсіз себептермен жүйелі түрде босату білім алушымен және оның ата-анасымен (заңды өкілдерімен) жеке профилактикалық және тәрбие жұмыстарын жүргізуге негіз болып табылады. Білім алушыны Мектептен шығару туралы мәселе тек Қазақстан Республикасының заңнамасында тікелей көзделген жағдайларда және тәртіппен ғана қарастырылуы мүмкін.
6.6. Оқу-тәрбие процесіне жатпайтын ұялы байланыс абоненттік құрылғыларын пайдалану
«Свободное ауылының жалпы білім беретін мектебі» КММ-де ұялы байланыс абоненттік құрылғыларын пайдалану тәртібі
1. Шектеудің қолданылу кезеңі
2.1. Факультативтер, консультациялар, үйірмелер, секциялар, сынып сағаттары, тәрбиелік және өзге де мектеп іс-шаралары кезінде телефонды пайдалану тәртібі іс-шараның сипаты мен осы Қағидаларды негізге ала отырып, педагогпен анықталады.
2.2. Бірінші сабақ басталғанға дейін және соңғы сабақ аяқталғаннан кейін білім алушы мектептің үй-жайлары мен білім беру ұйымының аумағы үшін белгілеген осы Қағидалардың талаптарын және Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2026 жылғы 24 қыркүйектегі № 282-НҚ бұйрығымен бекітілген Орта білім беру ұйымдарында білім алушылар мен тәрбиеленушілердің ұялы байланыс абоненттік құрылғысын пайдалану қағидаларына сәйкес сақтауға міндетті.
2. Білім алушыларға қойылатын талаптар
3.1. Білім алушыда телефонның болуының өзіне тыйым салынбайды. Осы Қағидаларда көзделген жағдайларды қоспағанда, оны оқу процесі кезінде пайдалануға тыйым салынады.
3.2. Оқу процесі басталғанға дейін телефон дыбыссыз режимге ауыстырылады немесе өшіріледі және білім алушының портфелінде, рюкзагінде немесе өзге де жеке затында болады.
3.3. Оқу-тәрбие процесіне қатысы жоқ қоңырауларға, хат-хабар алмасуға, ойындарға, әлеуметтік желілер мен видеоматериалдарды қарауға, фото-, видео- және аудиожазба жасауға, құлаққаптарды пайдалануға және құрылғыны өзге де мақсатта қолдануға жол берілмейді.
3.4. Білім алушы педагогтің талабы бойынша құрылғыны пайдалануды тоқтатуға және оны жеке затының ішіне алып тастауға міндетті.
3.5. Телефонды басқа білім алушылардың, педагогтердің және мектеп қызметкерлерінің құқықтарын, ар-намысын, қадір-қасиетін, жеке өмірін және дербес деректерін бұзатындай тәсілмен пайдалануға тыйым салынады.
3. Пайдалануға жол берілетін жағдайлар (Ескертпе: түпнұсқадағы 3-тармақ деген қателік түзетілді)
4.1. Оқу мақсатында — құрылғыны пайдалану оқу процесінде, оқу тапсырмасында немесе күнтізбелік-тақырыптық жоспарлауда көзделген жағдайда, педагогтің нұсқауы бойынша.
4.2. Өмірге, денсаулыққа немесе қауіпсіздікке қатер төнуіне байланысты төтенше жағдайда — дереу.
4.3. Медициналық айғақтар бойынша немесе балаға құрылғы объективті түрде қажет болған кездегі ерекше білім беру қажеттіліктеріне байланысты; пайдалану тәртібі мектеп әкімшілігімен және ата-анамен (заңды өкілмен) келісіледі.
4.4. Ата-анамен шұғыл байланысу үшін — педагогтің немесе мектеп әкімшілігінің рұқсатымен.
Осы тәртіптің 4.1–4.4-тармақтарының ережелері білім беру саласындағы уәкілетті орган бекітетін ұялы байланыс абоненттік құрылғыларын пайдаланудың қолданыстағы ережелерінде жол берілетін бөлігінде және жағдайларда ғана қолданылады. Мұндай ережелер өзгерген жағдайда, осы тәртіп оларға сәйкес келтірілуге тиіс.
4. Ереже бұзылған жағдайдағы педагогтің әрекеті (Ескертпе: түпнұсқадағы 4-тармақ деген қателік түзетілді)
5.1. Педагог телефонды пайдалануды тоқтатуды және оны білім алушының жеке затының ішіне алып тастауды талап етеді.
5.2. Ереже қайта бұзылған жағдайда педагог сынып жетекшісіне және (немесе) мектеп әкімшілігіне хабарлайды; ата-ана (заңды өкіл) мектепте белгіленген тәртіппен құлақтандырылады.
5.3. Педагогтің заңды талаптарын орындаудан жүйелі түрде немесе демонстративті түрде бас тартқан жағдайда, бұзушылық фактісі қызметтік жазбамен немесе өзге де ішкі құжатпен тіркеледі және оны мектеп әкімшілігі Жарғы мен Ішкі тәртіп қағидаларына сәйкес қарайды.
5.4. Педагог телефонның ішіндегі мәліметтерді қарамайды, құрылғының құпия сөзін немесе құлпын ашуды талап етпейді, файлдарды, хаттарды, фотосуреттерді немесе видеожазбаларды өшірмейді.
5.5. Осы бөлімде педагогтің телефонды мәжбүрлі түрде алып қоюы көзделмейді. Білім алушы құрылғыны пайдалануды өз бетінше тоқтатуға және алып тастауға міндетті. Уақытша сақтаудың өзгеше тәртібі мектеп тарапынан мүлікті қабылдау, сақтау және қайтару рәсімдері анықтала отырып, бөлек ресми бекітілген жағдайда ғана қолданылуы мүмкін.
5. Ата-аналардың (заңды өкілдердің) міндеттері (Ескертпе: түпнұсқадағы 5-тармақ деген қателік түзетілді)
6.1. Балаға заңнама талаптары мен осы Қағидаларды түсіндіру және телефонды пайдалану тәртібінің сақталуын бақылауды қамтамасыз ету.
6.2. Шұғыл қажеттілік болмаса, оқу сабақтары кезінде балаға қоңырау шалмау; шұғыл байланыс үшін сынып жетекшісін немесе мектеп әкімшілігін пайдалану.
6.3. Баланың осы Қағидаларды жүйелі түрде бұзуын қарастыру үшін мектеп әкімшілігінің шақыруымен келу.
6. Мектеп қызметкерлерінің телефондарды пайдалануы
7.1. Педагогикалық қызметкерлер сабақ өткізу кезінде жеке телефондарын лауазымдық міндеттерін атқарумен байланысты емес мақсаттарда пайдаланбайды, бұған шұғыл жағдайлар қосылмайды.
7.2. Педагогтің телефонды оқу, ұйымдастыру, қызметтік мақсаттарда, қауіпсіздікті қамтамасыз ету, әкімшілікпен немесе білім алушының ата-анасымен байланыс орнату үшін қажетті көлемде пайдалануына жол беріледі.
7. Құрылғыны сақтау және оның сақталуы
8.1. Егер мектепте ресми сақтау орны бөлек ұйымдастырылмаған болса, телефон білім алушының өзінде қалады және мектеп оны сақтауға қабылдамайды.
8.2. Телефонның мектеп ғимаратында болу фактісінің өзі құрылғының мектепке сақтауға берілгенін білдірмейді. Мүліктің жоғалуы немесе бүлінуі үшін жауапкершілік мәселелері нақты мән-жайлар ескеріле отырып, Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес шешіледі.
8. Бұзушылықтың салдары
9.1. Білім алушының осы Ережелерді бұзғаны үшін бұзушылықтың сипаты, мән-жайлары және қайталануы ескеріле отырып, мектептің Жарғысында және Ішкі тәртіп ережелерінде тікелей көзделген тәртіптік ықпал ету шаралары қолданылуы мүмкін.
9.2. Ықпал ету шаралары баланың ар-намысы мен қадір-қасиетін кемсітпеуге, оның қауіпсіздігіне қатер төндірмеуге немесе құқықтарын негізсіз шектемеуге тиіс.
9.3. Жүйелі түрде бұзушылық жасау жағдайлары ата-ананы (заңды өкілді) міндетті түрде хабардар ете отырып қарастырылады.
9. Қорытынды ережелер
10.1. Осы бөлім ұжымның жалпы жиналысында қаралады және білім беру ұйымының басшысымен Ішкі тәртіп ережелерінің құрамында бекітіледі.
10.2. Осы бөліммен білім алушылар, ата-аналар (заңды өкілдер) және мектеп қызметкерлері қолжетімді тәсілмен, қажет болған жағдайда — қол қойғызып таныстырылуға тиіс.
10.3. Уәкілетті орган ұялы байланыс абоненттік құрылғыларын пайдаланудың арнайы Ережелерін бекіткен немесе өзгерткен жағдайда, осы бөлім аталған Ережелерге қайшы келмейтін бөлігінде қолданылады және оларға сәйкес келтірілуге тиіс.
6.7. Психологиялық-педагогикалық сүйемелдеу шарттары
Білім алушыларды психологиялық-педагогикалық сүйемелдеу Қазақстан Республикасының заңнамасына және Мектептің жергілікті актілеріне сәйкес ұйымдастырылады. Сүйемелдеу оқыту мен тәрбиелеудің қолайлы шарттарын жасауға, білім берудегі және әлеуметтік-психологиялық қиындықтарды анықтауға, сондай-ақ білім алушылар мен олардың ата-аналарына (заңды өкілдеріне) қажетті қолдау көрсетуге бағытталған.
6.8. Алқалы органдардың жұмысын ұйымдастыру
Мектептің алқалы органдары Қазақстан Республикасының заңнамасына, Мектеп Жарғысына және тиісті органдар туралы ережелерге сәйкес құрылады және қызметін жүзеге асырады. Шешімдер тиісті алқалы органның құзыреті шегінде хаттамалармен және өзге де құжаттармен ресімделеді.
2-бөлім. Тәрбие процесін ұйымдастыру
7.1. Білім беру процесіне қатысушылардың сырт келбеті, міндетті мектеп формасын бекіту және оны кию
Мектеп формасы күнделікті, салтанатты және спорттық болып бөлінеді.
Ұл балаларға арналған мектеп формасына мыналар кіреді:
Тік-көк түсті салтанатты мектеп формасы: классикалық жилет және тік классикалық пішімдегі шалбар (ұзындығы бойынша толарсақты жауып тұруы тиіс), салтанатты жейде (ақ).
Тік-көк түсті күнделікті мектеп формасы: Классикалық пиджак немесе бомбер. Ұл балаларға арналған классикалық пішімдегі шалбар (ұзындығы бойынша толарсақты жауып тұруы тиіс). Күнделікті бір түсті жейде немесе поло жейдесі, немесе тенниска (көгілдір, көк, ақ).
Қысқы кезеңде қосымша: водолазка (ақ, көк түсті), түймелі немесе сыдырмалы тоқылған кофта/кардиган, тоқылған жилет (көк түсті).
Аяқ киім: спорттық емес, туфли.
Спорттық форма (қою көк немесе қара түсті болуы ұсынылады): спорттық костюм немесе спорттық шалбар және футболка (ақ футболка — салтанатты, қою көк футболка — күнделікті), спорттық аяқ киім (кроссовки немесе кеды).
Қыз балаларға арналған мектеп формасына мыналар кіреді:
Қою көк түсті салтанатты форма: Классикалық жилет, күн-юбка (юбканың ұзындығы тізеден 5 см-ден жоғары болмауы тиіс), тік классикалық пішімдегі шалбар (ұзындығы бойынша толарсақты жауып тұруы тиіс), классикалық блузка (ақ), спорттық емес аяқ киім, өкшесі 3 см-ден аспайтын туфли.
Қою көк түсті күнделікті форма: классикалық пиджак немесе бомбер, күн-юбка (юбканың ұзындығы тізеден 5 см-ден жоғары болмауы тиіс), классикалық тік пішімдегі шалбар (ұзындығы бойынша толарсақты жауып тұруы тиіс), бір түсті классикалық блузка (көгілдір, көк, ақ).
Қысқы кезеңде: түймелі немесе сыдырмалы тоқылған кофта/кардиган, қою көк түсті тоқылған жилет, водолазка, поло жейдесі немесе тенниска (көгілдір, көк, ақ түсті), спорттық емес аяқ киім, өкшесі 3 см-ден аспайтын туфли.
Спорттық форма (қою көк немесе қара түсті): спорттық костюм немесе спорттық шалбар және футболка (ақ футболка — салтанатты, қою көк — күнделікті), спорттық аяқ киім (кроссовки немесе кеды).
Бейсболкаларда, футболкаларда, жилеттерде мектептің логотипін, ұлттық символиканы орналастыруға жол беріледі.
Мектеп формасына түрлі конфессиялардың діни қатыстылығын білдіретін киім элементтерін қосуға жол берілмейді.
Мектеп үй-жайларында бас киім киіп жүруге, дененің ашық қалуына, жарақаттайтын фурнитурасы бар киімдер мен аксессуарларды тағуға тыйым салынады.
Мемлекеттік мекеменің міндетті мектеп формасы оқытудың зайырлы сипатына және қойылатын талаптарға сәйкес келуі тиіс.
Ата-аналар және өзге де заңды өкілдер мектеп Жарғысына және Орта білім беру ұйымдарының білім беру қызметтерін көрсетудің үлгілік шартына сәйкес білім беру ұйымында белгіленген киім формасын сақтауға міндетті; форманы жұмыс істеп тұрған сауда желісі арқылы немесе отандық өндірушіден сатып алады.
Білім алушылардың сырт келбеті ұқыпты және белгіленген тәртіппен бекітілген міндетті мектеп формасының талаптарына сәйкес болуы тиіс. Сырт келбетке қойылатын талаптар білім алушының ар-намысы мен қадір-қасиетін кемсітетіндей тәсілдермен қолданылмауы керек.
7.2. Білім алушылар мен тәрбиеленушілердің демалысын ұйымдастыру
Білім алушылардың оқу күні ішіндегі демалысы үзілістер кезінде және Мектептің жұмыс режимінде көзделген өзге де кезеңдерде ұйымдастырылады. Үзіліс уақыты демалу, тамақтану, келесі сабаққа дайындалу және қауіпсіз қозғалыс белсенділігі үшін пайдаланылады.
7.3. Оқу-тәрбие процесіне қатысушылардың сабақта, үзілісте, сабақтан тыс іс-шараларда, экскурсияларда, асханада өзін-өзі ұстау ережелері
Мектептегі мінез-құлық ережелері. Оқушылар міндетті:
Мектеп қызметкерлерімен және келушілермен амандасуға.
Үлкендерге құрмет көрсетуге, кішілерге қамқор болуға.
Айналадағылармен сыпайы қарым-қатынас формаларын сақтауға.
Оқушылардың мектепке келу ережелері:
Оқушылардың білім беру бағдарламасында көзделген сабақтар мен іс-шараларға қатысуы, егер білім беру бағдарламасында, мектептің ішкі жергілікті актілерінде немесе заңнамада өзгеше көзделмесе, міндетті болып табылады.
Сабақтан (уроқтардан) қалған жағдайда сынып жетекшісі оқушының өзінен, оның ата-анасынан (заңды өкілдерінен) себебін анықтайды.
Егер сабақтар дәлелді себепсіз жіберіліп, ата-аналары бұл туралы білмеген болса, сынып жетекшісі немесе уәкілетті тұлға ата-аналарды (заңды өкілдерді) хабардар етеді және сабаққа қатысуды бақылауды күшейту бойынша шаралар қолданады, сондай-ақ оқушымен және оның ата-анасымен (заңды өкілдерімен) қажетті профилактикалық іс-шараларды жүргізеді.
Оқушылардың киімі ауа райына және оқу сабақтарын өткізу орнына, үй-жайдағы температуралық режимге, классикалық стильдің жалпы қабылданған нормаларына сәйкес келуі, зайырлы сипатта болуы, таза және ұқыпты болуы тиіс.
Мектепте кию үшін киім таңдағанда оқушылар мен олардың ата-аналары (заңды өкілдері) белі төмендетілген және (немесе) жоғары тілігі бар (санның ортасынан жоғары) шалбар мен юбка үлгілерін, декольтесі бар және мөлдір көйлектер мен блузкаларды, іш киім стиліндегі және гранж стиліндегі киімдерді қоспауы тиіс.
Мектепте оқушының сабаққа қажетті барлық құрал-жабдықтары болуы керек. Жекелеген сабақтар үшін арнайы киім (алжапқыш, нарукавниктер, бас киім, спорттық форма) алып келу қажет.
Оқушылар мектепке оқу сабақтарының басталуына дейін алдын ала (ұсынылатын уақыт – 15 минут бұрын) келуі тиіс.
Сабаққа себепсіз кешігуге жол берілмейді. Сабаққа кешіккен жағдайда оқушы басқа оқушылардың білім алу үдерісіне кедергі келтірмейтіндей етіп сыныпқа кіреді.
Сабақ басталмас бұрын оқушылар үстіңгі киімдерін шешіп, гардеробта киінеді.
Оқушылар гардеробта, оның ішінде үстіңгі киімде ақша, құжаттар, құнды заттар қалдырмауы тиіс.
Киінгеннен кейін оқушылардың гардеробта болуына тыйым салынады.
Оқушыларға мектепке әкелуге тыйым салынады:
Қару-жарақ.
Қапсыз (орамасыз) шаншуға және оңай сынуға жататын заттар, оның ішінде шаңғы мен коньки, білім беру үдерісін ұйымдастыру үшін қажетті өзге де құрал-жабдықтар.
Жанғыш, жарылғыш, улы, химиялық заттар мен заттар.
Темекі өнімдері.
Спирттік ішімдіктер.
Есірткі, психотроптық, есірткілік, улы заттар және ҚР-да айналымына рұқсат етілмейтін немесе шектелген не білім беру үдерісіне қатысушылардың денсаулығына зиян келтіруге қабілетті өзге де заттар. Дәрі-дәрмектерді тек медициналық көрсеткіштері бар оқушылар ғана өзінде ұстай алады. Оқушылар немесе ата-аналары (заңды өкілдері) оқушының қажетті дәрі-дәрмектерді өзінде ұстауына негіз болатын медициналық көрсеткіштер туралы мектеп әкімшілігін хабардар етуі тиіс.
Мектеп аумағында оқушыларға тыйым салынады:
Жұмыс уақытынан тыс уақытта болу.
Алкогольді, әлсіз алкогольді сусындарды, сыраны, есірткі және психотроптық заттарды, олардың прекурсорлары мен аналогтарын және өзге де есірткілік заттарды қолдану.
Құмар ойындар ойнау.
Мектеп ғимаратында, аумағында темекі шегу.
Бейәдеп сөздер қолдану (сөгіс сөйлеу).
Саяси партияларға, діни ағымдарға, бейресми бірлестіктерге, жанкүйер клубтарына тиесілілігін көрсету.
Саяси, діни идеяларды, сондай-ақ адамның рухани немесе дене денсаулығына зиян келтіретін идеяларды насихаттау.
Үстіңгі киіммен және (немесе) бас киіммен ғимаратта болу.
Спорттық ойындарды арнайы бөлінген орындардан (спорт алаңдарынан) тыс ойнау, белгіленген тәртіппен ұйымдастырылған жаппай спорттық-ойын-сауық іс-шаралары өткізілетін жағдайларды қоспағанда.
Мүлікті бүлдіру немесе оны мақсатына сай емес пайдалану, қоқыс тастау.
Әкімшіліктің немесе материалдық жауапты адамдардың рұқсатынсыз жиһазды, жабдықтарды және өзге де мүлікті бір бөлмеден екіншісіне жылжыту.
Білім беру үдерісін, мәдени-демалыс іс-шараларын ұйымдастыруға байланысты болмаса, ғимаратта және аумақта скутер, гироскутер, велосипед, моноколесо, ролик коньки, скейт және басқа да көлік пен спорттық құралдармен жүру.
Білім беру бағдарламасын іске асыру, мәдени-жаппай немесе спорттық іс-шара өткізу үшін қажет болған жағдайларды қоспағанда, айқайлау, шулау, музыкалық аспаптарда ойнау, дыбыс шығаратын аппаратураны пайдалану.
Даулы мәселелерді физикалық күш немесе психологиялық зорлық арқылы шешу.
Оқушыларға тыйым салынады:
Білім беру үдерісі кезінде мектепті өз бетінше тастап кету. Білім беру үдерісі кезінде мектептен шығу тек сынып жетекшісінің және мектеп әкімшілігінің рұқсатымен ғана мүмкін.
Тәртіп пен тәртіпті мектепте білім беру үдерісіне қатысушылардың күшімен сақталады.
Сабақ кезіндегі оқушылардың мінез-құлық ережелері.
Оқушылар кабинеттегі орындарын сынып жетекшісінің немесе пән мұғалімінің нұсқауы бойынша алады, ол балаларды орналастыру кезінде олардың дене және психологиялық ерекшеліктерін ескереді.
Сабақ басталмас бұрын оқушылар өз жұмыс орнын және сыныпта жұмыс істеуге қажеттінің бәрін дайындауы тиіс.
Мұғалім сыныпқа кіргенде оқушылар сәлемдесу белгісі ретінде тұрады және мұғалім сәлемдесуге жауап беріп, отыруға рұқсат бергеннен кейін ғана отырады.
Сабаққа кешіккен жағдайда оқушылар кабинет есігін қағып, кіріп, мұғаліммен сәлемдесіп, кешіккені үшін кешірім сұрап, орынға отыруға рұқсат сұрауы тиіс.
Сабақ уақыты тек оқу мақсаттарына ғана пайдаланылуы тиіс. Сабақ кезінде шулауға, өзінің назарын аударуға және басқа оқушыларды сабақтан алаңдатуға болмайды.
Егер оқушы сұрақ қоюы керек болса немесе мұғалімнің сұрағына жауап беруге дайын болса, ол қолын көтеріп, мұғалімнің рұқсатынан кейін ғана сұрағын қояды (мұғалімнің сұрағына жауап береді).
Егер оқушыға сыныптан шығу қажет болса, ол мұғалімнен рұқсат сұрауы тиіс.
Оқушылар қоңырау соғылып, мұғалім сабақтың аяқталғанын жариялағаннан кейін ғана тұрып, өз жұмыс орнын тазалап, тәртіпке келтіріп, сыныптан шыға алады.
Сабақтар (сабақтар) кезінде білім алушылар тек білім беру үдерісіне қажетті техникалық құралдар мен оқу құралдарын немесе мұғалім пайдалануға рұқсат еткен құралдарды ғана пайдалана алады.
Егер сыныпта ұялы байланыс құралдарын сақтауға арналған орын қарастырылса, оқушылар педагогтың нұсқауы бойынша өздерінде бар ұялы байланыс құралдарын сол жерге қойып, сабақ (сабақ) аяқталғаннан кейін алуы тиіс.
Бастауыш жалпы, негізгі жалпы және орта жалпы білім беру бағдарламаларын игеру кезінде оқу сабақтарын өткізу кезінде білім алушылар ұялы байланыс абоненттік құрылғыларын тек білім алушылардың, мектеп қызметкерлерінің өміріне немесе денсаулығына қауіп төнген жағдайда, сондай-ақ төтенше жағдайларда ғана пайдалануға құқылы:
дәрігердің нұсқауы бойынша білім алушының денсаулығын бақылау және қолдау мақсатында (құжаттық растаумен);
оқушымен жазатайым оқиға болған немесе өзін-өзі күрт нашарлатқан жағдайда.
Ұялы байланыс абоненттік құрылғысын оқу мақсаттарында пайдалануға тек педагогтың белгілі бір тапсырманы орындау үшін нұсқауы бойынша ғана рұқсат етіледі, бұл ҚР Оқу-ағарту министрінің 2026 жылғы 24 қыркүйектегі № 282-НҚ бұйрығына сәйкес.
Мектепте әкімшіліктің хабарынсыз жасырын аудио- және бейнежазба құралдарын пайдалануға тыйым салынады, мұндай жазба арқылы құқықтары мен заңды мүдделері бұзылуы мүмкін.
Үзіліс кезіндегі оқушылардың мінез-құлық ережелері.
Үзіліске бөлінген уақыт оқушылардың демалуына және кесте бойынша келесі сабаққа дайындалуына арналған.
Оқушылар сөйлесумен, жеңіл дене жаттығуларымен айналыса алады, сергіту және дене шынықтыру минуттарын өткізе алады, арнайы бөлінген орындарда үстел ойындарын ойнай алады.
Үзіліс кезінде оқушыларға тыйым салынады:
Шулау, басқалардың демалуына кедергі келтіру.
Дәліздерде, баспалдақтарда, терезе және баспалдақ ойықтарының маңында және белсенді қозғалысқа арналмаған басқа орындарда жүгіру.
Бір-бірін итеру, заттарды лақтыру.
Асханадағы оқушылардың мінез-құлық ережелері.
Оқушылар асханада тірі кезек тәртібімен қызмет көрсетіледі.
Оқушылар асхана қызметкерлерінің, кезекші мұғалімнің, асханадағы кезекшілердің талаптарын орындайды, тамақ өнімдері мен сусындарды сатып алу кезінде тәртіпті сақтайды. Ыстық және сұйық тағамдарды алу және тұтыну кезінде назар аударады және сақтық жасайды.
Асханада сатып алынған және өздерімен бірге әкелінген тамақ өнімдері мен сусындарды тек асханада ғана тұтынуға рұқсат етіледі.
Тамақтанғаннан кейін оқушылар өздерінің асханалық керек-жарақтары мен ыдыс-аяқтарын жинайды.
Сабақтан тыс іс-шаралар кезіндегі оқушылардың мінез-құлық ережелері.
Қауіптілігі жоғары іс-шараларды өткізер алдында педагог (топ жетекшісі) оқушыларды техникалық қауіпсіздік бойынша нұсқаулайды.
Іс-шара кезінде оқушылар:
Тәртіпті сақтауы және педагогтың (топ жетекшісінің) барлық нұсқауларын орындауы тиіс.
Белгіленген қозғалыс маршрутын ұстануы, көшеде, көлікте мінез-құлық ережелерін сақтауы тиіс.
Жеке гигиена ережелерін сақтауы, денсаулығының нашарлауы немесе жарақат туралы топ жетекшісіне уақтылы хабарлауы тиіс.
Жергілікті дәстүрлерді құрметтеуі, табиғатқа, тарих және мәдениет ескерткіштеріне ұқыпты қарауы тиіс.
Іс-шара аяқталғанға дейін топпен бірге қалуы тиіс. Оқушылар іс-шараны ертерек тастап кете алады тек педагогтың (топ жетекшісінің) рұқсатымен.
Фото- және бейнежазба және материалдарды әлеуметтік желілерде орналастыру
Оқушылар мен мектеп қызметкерлерінің құқықтарын сақтау, дербес деректерді қорғау және белгіленген ішкі тәртіпті қамтамасыз ету мақсатында мектеп аумағында және білім беру үдерісі кезінде мынадай талаптар қолданылады:
- Фото- және бейнежазба білім беру үдерісіне қатысушылардың құқықтарын, дербес деректер туралы заңнаманың, жеке өмірдің және бейнелеу құқығының талаптарын сақтай отырып жүзеге асырылады. Кәмелетке толмағандардың бейнесі бар материалдарды орналастыруға қажетті заңды негіздер мен келісімдер болғанда ғана рұқсат етіледі.
- TikTok, Instagram, өзге де әлеуметтік желілерде, мессенджерлерде және интернет-ресурстарда оқушыларды немесе мектеп қызметкерлерін сәйкестендіруге болатын фотосуреттер мен бейнежазбаларды олардың келісімінсіз, ал кәмелетке толмағандарға қатысты – заңды өкілдің тиісті келісімінсіз (егер мұндай келісім заңнамада талап етілсе) орналастыруға және таратуға жол берілмейді.
- Фото-, бейне- және аудиоматериалдарды басқа адамдардың ар-намысын, қадір-қасиетін, жеке өмірін және заңды мүдделерін кемсіту, күлу, қудалау, беделін түсіру немесе өзгеше бұзу үшін пайдалануға тыйым салынады.
- Жарияланыммен құқығы бұзылған адамның немесе оның заңды өкілінің талабы бойынша тиісті материалды жою мәселесі дереу қаралуға жатады.
- Осы талаптарды бұзу мектеп әкімшілігімен Ішкі тәртіп ережелерінде және Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен қаралады, кәмелетке толмағанның ата-аналарына (заңды өкілдеріне) хабарланады.
7.4. «Балдәурен» Республикалық оқу-сауықтыру орталығына, «Бөбек» ұлттық ғылыми-практикалық, білім беру және сауықтыру орталығына демалысқа жіберілетін оқушылар мен тәрбиеленушілерді іріктеу
Оқушылар мен тәрбиеленушілерді демалысқа жіберу үшін іріктеу тиісті жолдамалар (орындар) болғанда уәкілетті органдар мен ұйымдар белгілеген тәртіппен және өлшемдер бойынша жүзеге асырылады. Кәмелетке толмағанды жіберу ата-анасының (заңды өкілінің) келісімімен және көзделген құжаттар болғанда жүзеге асырылады.
7.5. Білім беру ұйымының тәрбиеленушілері мен қызметкерлерінің үй-жайлар мен аумақтың тазалығын сақтауы
Оқушылар мен қызметкерлер Мектептің үй-жайларында және аумағында тазалықты сақтауға, мүлікке ұқыпты қарауға міндетті. Оқушыларды мектеп аумағында қоғамдық пайдалы еңбекке тарту жасына, денсаулық жағдайына және қауіпсіздік талаптарына сәйкес рұқсат етіледі.
7.6. Білім беру ұйымының дәстүрлерін сақтау
Білім беру үдерісіне қатысушылар Мектептің заңды және тәрбиелік мәні бар дәстүрлерін сақтауға, Қазақстан Республикасының мемлекеттік рәміздерін, Мектеп тарихын, өзара құрмет, жауапкершілік және мектеп қоғамдастығына ұқыпты қарау мәдениетін құрметтеуге ықпал етеді.
3-бөлім. Білім беру үдерісіне қатысушылардың қосымша білім беруін ұйымдастыру
8.1. Үйірмелер мен секциялардың сабақтарын ұйымдастыру
Үйірмелер мен секциялардың сабақтары Мектептің жұмыс жоспарына, бекітілген кестеге, кадрлық және материалдық-техникалық мүмкіндіктерге сәйкес ұйымдастырылады. Оқушылар белгіленген сабақ режимін және қауіпсіздік талаптарын сақтауға міндетті.
8.2. Бірыңғай оқырман кеңістігін құру
Бірыңғай оқырман кеңістігі мектеп кітапханасының, оқу кабинеттерінің қызметі, оқу мәдениетін дамытуға бағытталған оқырман жобалары мен іс-шаралары арқылы қалыптасады. Оқушылар кітапхана қорына ұқыпты қарауға және алынған материалдарды уақтылы қайтаруға міндетті.
8.3. Педагогтарды республикалық және халықаралық конкурстарға іріктеу
Педагогтарды іріктеу тиісті конкурстардың шарттарына сәйкес, кәсіби жетістіктерін, белгіленген өлшемдерге сәйкестігін және педагогтың қатысуға келісімін ескере отырып жүзеге асырылады.
8.4. Білім беру ұйымы қызметкерлерінің біліктілігін арттыруды ұйымдастыру
Қызметкерлердің біліктілігін арттыру Қазақстан Республикасының заңнамасына, кәсіби даму жоспарына және Мектептің қажеттіліктеріне сәйкес ұйымдастырылады.
8.5. Білім беру үдерісіне қатысушылардың оқыту, тағылымдама, семинарлар, конференциялар, олимпиадалар, конкурстар жұмысына қатысу жөніндегі қызметін жүзеге асыру
Қызметкерлер мен оқушылардың оқытуға, тағылымдамаға, семинарларға, конференцияларға, олимпиадаларға және конкурстарға қатысуы тиісті іс-шаралардың шарттарын, қауіпсіздік талаптарын және қатысушыларды жіберуді рәсімдеу тәртібін сақтай отырып жүзеге асырылады.
4-бөлім. Қауіпсіздікті қамтамасыз ету
9.1. Оқушылар мен тәрбиеленушілерге медициналық қызмет көрсетуді қамтамасыз ету және медициналық пункттің жұмысын ұйымдастыру
Оқушыларға медициналық қызмет көрсету және медициналық пункттің (кабинеттің) жұмысы Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен ұйымдастырылады. Өзін-өзі күрт нашарлатқан немесе жарақат алған жағдайда оқушы бұл туралы педагогқа немесе Мектептің өзге қызметкеріне дереу хабарлауға міндетті.
9.2. Білім беру ұйымының асханасы мен буфетінде тамақтануды ұйымдастыру
Оқушылардың тамақтануы санитарлық-эпидемиологиялық талаптарға және белгіленген тамақтану режиміне сәйкес ұйымдастырылады. Оқушылар қызмет көрсету тәртібін, жеке гигиена ережелерін және асхана қызметкерлері мен кезекші педагогтардың заңды талаптарын сақтайды.
9.3. Оқушылар мен тәрбиеленушілердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету: ғимараттарға және аумаққа өту режимі, бөтен адамдардың болу шарттары, Мектеп бойынша кезекшілікті ұйымдастыру
Оқушылардың, қызметкерлердің және өзге де келушілердің ғимаратқа және аумаққа өту (кіру) тәртібі.
Мектеп ғимаратына кіру және одан шығу тек 1-қабаттағы басты күзет бекеті арқылы жүзеге асырылады.
Кіреберістердің ашылу және жабылу уақыты оқушылардың қауіпсіз қолжетімділігін және эвакуациялық шығуларды қамтамасыз ете отырып, мектептің бекітілген жұмыс кестесімен анықталады.
Оқушылар мектеп ғимаратына «Алақан» бойынша сағат 8.30-дан бастап жіберіледі. Белгіленген уақыттан тыс келген оқушылар мектеп директорының не мектептің кезекші әкімшісінің рұқсатымен ғана жіберіледі.
Оқушылардың мектеп ғимаратына жаппай өтуі сабақ басталғанға дейін, олар аяқталғаннан кейін бекітілген сабақ кестесіне сәйкес жүзеге асырылады. Мектеп бойынша кезекшілік мектеп ережесіне сәйкес сағат 8.30-дан бастап жүзеге асырылады және осы педагогтың сабақтары аяқталғаннан кейін 20 минуттан аспайды. Кезекшілік кестесі жарты жылға жасалады және мектеп директорымен бекітіледі.
Мектеп қызметкерлері ғимаратқа «Алақан» бойынша жіберіледі.
Жұмыс уақытынан тыс, мереке және демалыс күндері мектеп ғимаратына және аумағына кедергісіз жіберіледі: мектеп директоры Меркер Н.А., шаруашылық меңгерушісі, мектеп бұйрығына сәйкес тәулік бойы келу құқығы бар өзге де қызметкерлер. Жұмыс уақытынан тыс, мереке және демалыс күндері мектепте болуы жұмыс сипаты бойынша қажетті өзге қызметкерлер тек мектеп директорымен куәландырылған рұқсат немесе жазба негізінде ғана жіберіледі.
Ата-аналар жиналыстарын, мерекелік іс-шараларды өткізу кезінде сынып жетекшілері вахтерге келушілер тізімін береді. Оқушылардың ата-аналары (заңды өкілдері) қатарындағы келушілер жеке басын куәландыратын құжатты көрсеткенде мектеп ғимаратына жіберілуі мүмкін.
Оқушылардың ата-аналары (заңды өкілдері) қатарындағы келушілер өз балаларын мектеп аумағында немесе 1-қабаттағы басты кіреберісте күтеді.
Сабақтан тыс және сабақтан тыс іс-шараларды өткізу үшін үйірмелер мен басқа топтардың мүшелері сабақ кестесіне және мектеп директорымен куәландырылған тізімдерге сәйкес мектепке жіберіледі.
Білім беру үдерісіне байланысты емес, қызметтік қажеттілік бойынша немесе жаппай іс-шаралар өткізу кезінде мектепке келетін келушілер жеке басын куәландыратын құжатты көрсетіп, мектеп директорымен келісім бойынша жіберіледі.
Тіркеуден өткісі келмейтін немесе жеке басын куәландыратын құжаты жоқ келушілер Өту және ішкі объектілік режимдер туралы ережеге дәлелді сілтеме жасап, мектепке жіберілмейді.
Қажет болған жағдайда оларға Өту және ішкі объектілік режимдер туралы ереженің көшірмесімен танысу мүмкіндігі беріледі.
Мектеп аумағына өту үшін жеке басын куәландыратын құжат болуы мүмкін:
– Қазақстан Республикасы азаматының жеке куәлігі;
– Қазақстан Республикасы немесе басқа мемлекет азаматының паспорты (шетел азаматтары үшін);
– құқық қорғау, арнайы органдар, прокуратура қызметкерлерінің және Қазақстан Республикасы Қарулы Күштері әскери қызметшілерінің қызметтік куәлігі;
Мемлекеттік билік органдарының лауазымды адамдары қызметтік құжаттар және (немесе) жеке басын куәландыратын құжаттар негізінде мектепке жіберіледі.
Мектепке барған кезде велосипедтерді пайдалану ережелері
Мектеп аумағында арнайы жабдықталған және күзетілетін велосипед тұрағы (сақтау орны) болмауына байланысты оқушыларға велосипедпен мектеп аумағына кіруге және велосипедтерді мектеп ғимаратында, кіреберістерде, подъезде, эвакуациялық шығуларда не мектеп аумағының өзге орындарында қалдыруға жол берілмейді.
Ата-аналар (заңды өкілдер) баланың мектепке қауіпсіз жету тәсілін қамтамасыз етуі және баланы велосипедпен мектепке жіберіп, оны мектеп аумағында қалдыру мақсатында жібермеуі тиіс.
Мектеп велосипедтерді сақтауға қабылдамайды, оларды күзетпейді және жеке бақылау жасамайды. Оқушы немесе ата-ана өз бетінше қалдырған велосипед мектепке сақтауға берілген деп есептелмейді. Егер велосипед Мектепке сақтауға қабылданбаса, сақтау қатынастары туындамайды; жауапкершілікке қатысты өзге мәселелер жағдайлар мен Қазақстан Республикасының заңнамасы ескеріле отырып шешіледі.
Мектеп аумағында бейнебақылау камераларының болуы велосипедті сақтауға қабылдауды білдірмейді және мүлікті күзету қызметі болып табылмайды.
Ата-аналар (заңды өкілдер) балаларды мектепке қауіпсіз жету ережелерімен таныстырады.
9.4. Техникалық қауіпсіздік, өндірістік санитария және еңбек гигиенасы, өртке қарсы қауіпсіздік техникасы, еңбекті қорғау талаптарының нұсқаулықтары мен ережелерін сақтауды бақылауды жүзеге асыру
Мектеп әкімшілігі техникалық қауіпсіздік, өндірістік санитария және еңбек гигиенасы, өрт қауіпсіздігі және еңбекті қорғау талаптарын сақтауды бақылауды ұйымдастырады. Қызметкерлер мен оқушылар қауіпсіздік нұсқаулықтарын, эвакуация талаптарын және жауапты қызметкерлердің заңды нұсқауларын орындауға міндетті.
5-бөлім. Білім беру үдерісіне қатысушылардың өзара іс-қимылы
10.1. Педагогтардың тәлімгерлігін ұйымдастыру
Педагогтардың тәлімгерлігі Қазақстан Республикасының заңнамасына, Мектеп Жарғысына және жергілікті актілерге сәйкес ұйымдастырылады. Тәлімгерлік педагогтардың кәсіби бейімделуіне, әдістемелік қолдауға және кәсіби құзыреттерін дамытуға бағытталған.
10.2. Білім беру үдерісіне қатысушыларды ынталандыру жүйесі
Оқушыларды ынталандыру.
Оқу қызметіндегі жоғары нәтижелер, шығармашылықтағы, спорттағы жетістіктер, қоғамдық өмірге белсенді қатысу үшін мектеп оқушылары ынталандырулар алады.
Ынталандыру түрлері:
алғыс жариялау;
құрмет грамотасымен, мақтау парағымен марапаттау;
«Жыл оқушысы» атағын беру;
«Жыл сыныбы» атағын беру;
ынталандыру туралы ақпаратты мектептің интернет-ресурсында, бұқаралық ақпарат құралдарында жариялау;
құрмет кітабына жазу және/немесе оқушының фотосуретін құрмет тақтасында жариялау.
Мектеп оқушыларын ынталандыру мәселелерін мектеп комиссиясы үйлестіреді.
«Жыл оқушысы» атағын беруге кандидаттар мектептің Педагогикалық кеңесінде талқылануы тиіс.
Жария ынталандыру сыныпта, мектеп жиналыстары, педагогикалық кеңестер кезінде ұйымдастырылуы мүмкін.
Мектеп директоры осы Ережелерде көзделмеген өзге де ынталандыру түрлерін белгілей алады.
Жеке (жеке) және жалпы (ұжымдық) сипаттағы ынталандыруларға, сондай-ақ оқушыға бірнеше ынталандыру түрін бір мезгілде қолдануға жол беріледі.
10.3. Білім беру ұйымы әкімшілігі мен педагогтардың оқушылармен, тәрбиеленушілермен, ата-аналармен және өзге де заңды өкілдермен өзара іс-қимылы
Оқушылардың заңды өкілдерімен өзара іс-қимылды ұйымдастыру.
Мектеп әкімшілігінің, педагогикалық қызметкерлерінің оқушылардың заңды өкілдерімен өзара іс-қимылын ұйымдастырудың міндеттері:
заңды өкілдерді мектеп өзін-өзі басқару органдары (ата-аналар комитеті, қамқоршылық кеңесі, ынталандыру және тәртіптік комиссиялар және т.б.) арқылы білім беру үдерісіне тарту;
заңды өкілдерді оқушыларды тәрбиелеудегі педагогикалық білімдер мен дағдылар туралы ағарту (ата-аналар мектебі, балалар мен ересектер арасындағы қарым-қатынастың психологиялық аспектілері туралы бейнематериалдар);
заңды өкілдердің белсенді ұстанымын қалыптастыру, оның ішінде мерекелік, спорттық, демалыс және кәсіптік бағдар беру іс-шараларына қатысу арқылы.
Мектеп әкімшілігінің, педагогикалық қызметкерлерінің оқушылардың заңды өкілдерімен өзара іс-қимылын ұйымдастыру мыналарды көздейді:
оқушыларды тәрбиелеу бойынша мүмкіндіктерін анықтау мақсатында отбасын зерттеу;
заңды өкілдерге бала-ата-ана қатынастарын жақсарту және оқушының отбасындағы әл-ауқаты туралы кеңес беру.
Мектеп әкімшілігі, педагогикалық қызметкерлері заңды өкілдерді олардың балаларының мінез-құлқы туралы хабардар етуге және теріс мінез-құлықты түзету және қайталануын болдырмау мақсатында бірлескен шаралар қабылдауға міндетті.
Оқушылардың заңды өкілдерімен консультативтік әңгімелесулерді мектеп өкілдері жүргізеді.
Оқушылардың заңды өкілдерінің құқықтары, міндеттері.
Заңды өкілдердің құқығы бар:
мектеп өзін-өзі басқару органдарының, білім беру үдерісінің жұмысына қатысуға;
мектеп жұмысын жақсарту туралы ұсыныстар енгізуге;
оқушының үлгерімі, мінез-құлқы және оқу жағдайлары туралы ақпарат алуға;
оқушының мүдделері мен құқықтарын қорғауға;
оқушыны басқа мектепке ауыстыруға;
оқушылар үшін шарттық негізде қосымша білім беру қызметтерін алуға.
Заңды өкілдер міндетті:
осы Ережелерді сақтауға және мектеп ережесінде белгіленген талаптарды орындауға;
мектепке оқушыны оқыту мен тәрбиелеуде жәрдемдесуге;
оқушының денсаулығы мен қауіпсіздігіне қамқорлық жасауға, оны зиянды әдеттерден сақтауға;
оқушыға өмір мен оқу үшін сау және қауіпсіз жағдайлар жасауға, оның зияткерлік және дене мүмкіндіктерін дамытуды, адамгершілік қалыптасуын қамтамасыз етуге;
сабақ кестесін және оқушының оқу аптасының әр күніндегі оқу жүктемесін білуге;
оқушының мектепке уақтылы келуін қамтамасыз етуге, сабақ басталғанға дейін кемінде 15 минут бұрын;
оқушының мектепке оқу үдерісіне қатысы жоқ заттарды әкелмеуін қадағалауға;
сабақ кезінде оқушыны ұялы телефондар арқылы қоңырау шалу арқылы мазаламауға;
оқушының мектептегі сабақтарға қатысуын қамтамасыз етуге, сабақтарды себепті себептермен жіберіп алған жағдайда растайтын құжаттарды ұсынуға;
жіберілген күндерде оқушының бағдарламалық оқу материалын өтуін бақылауды жүзеге асыруға;
ата-аналар жиналыстарына қатысуға және күнделікті «Білім»-ді қарауға;
оқушының сынып жетекшісімен байланысты қолдауға.
Электрондық пошта, ұялы байланыс арқылы сынып жетекшісімен қарым-қатынас жасау кезінде оқушыға қатысты ақпаратты алғанын жауап жіберу арқылы растауға;
педагогикалық қызметкерлермен және сынып жетекшілерімен алдын ала келісім бойынша және сабақтан тыс уақытта кездесуге;
мектеп дәстүрлері мен беделін қолдауға;
педагогикалық және басқа мектеп қызметкерлерінің ар-намысы мен қадір-қасиетін құрметтеуге;
оқушының іс-әрекетінен туындаған мектепке, мектеп қоғамдастығы мүшелеріне, өзге де жеке және заңды тұлғаларға келтірілген зиянды өтеуге;
мектепке іргелес аумақта жол қозғалысы ережелерін сақтауға, мектеп аумағына кіреберіс жанында машиналарды тұраққа қоймауға.
Оқушылардың мектеп әкімшілігіне өз бетінше немесе заңды өкілдері арқылы жүгінуге құқығы бар:
білім беру үдерісін жетілдіру, оқыту сапасы, кітапхананы, асхананы, медициналық қызмет қызметтерін және мектептің басқа құрылымдық бөлімшелерін пайдалану тәртібі, оқушылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету және оқушылардың мүдделерін қозғайтын кез келген басқа мәселелер бойынша өтініштермен.
Оқушылардың және олардың заңды өкілдерінің өтініштері заңнамада көзделген тәртіппен қаралады. Оқушының өтініші тек заңды өкілінің мәселенің мәнін нақты фактілермен баяндаған өтінішінің болмауына байланысты ғана қабылданбауы мүмкін емес.
Оқушылардың құқығы бар:
Өз адамдық қадір-қасиетін құрметтеуге, физикалық және психикалық зорлықтың барлық нысандарынан, жеке тұлғаны қорлаудан қорғауға, өмір мен денсаулықты қорғауға.
Мектеп өз қызметін жүзеге асырған кезде денсаулыққа зиян келтірмейтін және оқушылардың өзін-өзі нашарлатпайтын қолайлы қоршаған ортаға.
Ар-ождан, ақпарат бостандығына, өз көзқарастары мен сенімдерін еркін білдіруге.
Денсаулыққа, адамгершілік және рухани дамуға зиян келтіретін ақпараттан, насихаттан және үгіттен қорғауға.
Шығармашылық қабілеттері мен мүдделерін дамытуға, оның ішінде конкурстарға, олимпиадаларға, көрмелерге, байқауларға, дене шынықтыру іс-шараларына, спорттық іс-шараларға, оның ішінде ресми спорттық жарыстарға және басқа жаппай іс-шараларға қатысуға.
Мектепте өткізілетін және білім беру бағдарламасында көзделмеген іс-шараларға өз таңдауы бойынша қатысуға.
Мектепте педагогтардың жетекшілігімен жүзеге асырылатын оқу-зерттеу, жобалық, инновациялық қызметке қатысуға.
Әлеуметтік-педагогикалық және психологиялық көмек, тегін психологиялық-медициналық-педагогикалық түзету алуға.
Ғылымның, техниканың, технологиялардың және мәдениеттің қазіргі даму деңгейіне сәйкес білім, дағдылар мен іскерліктер алуға.
Кәсіптік бағдар алуға.
Негізгі жалпы білім алғаннан кейін мектеп ұсынған тізімнен факультативтік және элективтік оқу пәндерін, курстарды, пәндерді (модульдерді) таңдауға.
Игерілетін білім беру бағдарламасы бойынша оқу пәндерімен, курстармен, пәндермен, модульдермен қатар мектепте оқытылатын кез келген басқа оқу пәндерін, курстарды, пәндерді, модульдерді белгіленген тәртіппен игеруге.
Білім туралы заңнамаға және күнтізбелік оқу графигіне сәйкес каникулдарға.
Мектептің кітапханалық-ақпараттық ресурстарын, оқу, өндірістік, ғылыми базасын тегін пайдалануға.
Мектептің емдеу-сауықтыру инфрақұрылымын, мәдениет объектілерін, спорт объектілерін тегін пайдалануға.
Мектептің жергілікті актілерінде белгіленген тәртіппен ынталандыруға.
Заңнамада белгіленген тәртіппен ауысуға.
Мектепті басқаруға жергілікті актілерде белгіленген тәртіппен қатысуға.
Оқушылардың міндеттері мен жауапкершілігі.
Оқушылар міндетті:
Мектеп жарғысын, мектепті басқару органдарының шешімдерін, осы Ережелерді, мектептің ішкі жергілікті актілерін, оның ішінде оқу сабақтарындағы тәртіп талаптарын және мектептегі мінез-құлық ережелерін сақтауға.
Өрт қауіпсіздігі ережелерінің талаптарын, білім беру үдерісінің өзге де қауіпсіздік талаптарын сақтауға.
Әкімшіліктің, педагогтардың және қызметкерлердің, мектеп күзет қызметкерлерінің заңды талаптары мен өкімдерін орындауға.
Білім беру бағдарламасын адал игеруге, оқу сабақтарына қатысуға, сабақтарға өз бетінше дайындалуға, педагогтардың білім беру бағдарламасы шеңберінде берген тапсырмаларын орындауға.
Ауруға байланысты сабақтарды (міндетті іс-шараларды) жіберіп алған жағдайда оқушы сынып жетекшісіне медициналық анықтама немесе медициналық қорытынды ұсынады. Өзге жағдайларда – ата-аналарынан (заңды өкілдерінен) болмау себебін көрсете отырып өтініш немесе түсініктеме.
Өз денсаулығын сақтау және нығайтуға қамқорлық жасауға, адамгершілік, рухани және дене дамуына және өзін-өзі жетілдіруге ұмтылуға.
Басқа оқушылардың және мектеп қызметкерлерінің ар-намысы мен қадір-қасиетін құрметтеуге, басқа оқушылардың білім алуына кедергі келтірмеуге.
Мектеп мүлкіне ұқыпты қарауға, онда тазалық пен тәртіпті сақтауға.
Сыртқы келбетіне назар аударуға, мектеп белгілеген киім талаптарын орындауға.
Жас және психофизикалық ерекшеліктерін ескере отырып, мектептің білім беру бағдарламасында көзделген және білім алушыларда еңбекқорлық пен негізгі еңбек дағдыларын, еңбек нәтижелеріне қатыстылық пен құрмет сезімін қалыптастыруға бағытталған қоғамдық пайдалы еңбекке қатысуға.
Оқу сабақтарын өткізу кезінде ұялы байланыс абоненттік құрылғыларын пайдаланбауға, оқушылардың, мектеп қызметкерлерінің өміріне немесе денсаулығына қауіп төнген жағдайларды, осы Ережелердің 6.6-тармағында көрсетілген өзге де төтенше жағдайларды қоспағанда.
Жарғының, осы Ережелердің және білім беру қызметін ұйымдастыру және жүзеге асыру мәселелері бойынша өзге ішкі жергілікті актілердің талаптарын, оның ішінде оқу сабақтарындағы тәртіп талаптарын және мектептегі мінез-құлық ережелерін орындамағаны немесе бұзғаны үшін оқушыларға қолданыстағы заңнамада көзделген тәртіппен тәртіптік әсер ету шаралары қолданылуы мүмкін.
Ережелердің, оның ішінде оқу сабақтарындағы тәртіпті және мектептегі мінез-құлық ережелерін сақтауды бақылауды директор белгілеген педагогтар, мектептің басшы қызметкерлері жүзеге асырады.
Оқушылардың құқықтарын, бостандықтарын, кепілдіктерін және заңды мүдделерін қорғау.
Мектептегі бейнебақылау қауіпсіздік және дербес деректер туралы заңнаманың талаптарына сәйкес ұйымдастырылады; камераларды орнату орындары, жазбаларға қолжетімділік және сақтау мерзімдері заңды тәртіппен анықталады. Жеке өмірдің қолсұғылмаушылығын бұзатын үй-жайларда бейнебақылауға жол берілмейді.
Мектептің ішкі тәртібін бұзуға мыналар жатады:
- оқу сабақтарын өткізу кезінде тәртіпті бұзу;
- оқу сабақтарына, сызықтарға, таңғы жиналысқа, жалпымектептік іс-шараларға кешігу (тоқсанда үш реттен артық);
- белгіленген мектеп нысанына сәйкес келмейтін киім кию, оны киюде ұқыпсыздық, ұқыпсыздығы;
- мектепте бас киім мен үстіңгі киім кию;
- себепсіз себептермен үй тапсырмаларын орындамау;
- арнайы бөлінген орындардан тыс тамақ немесе сусындар тұтыну;
- ғимаратта, аумақта және мектептен тыс жерлерде мінез-құлық ережелерін бұзу;
- мектеп үй-жайларында және іргелес аумақта тазалықты бұзу;
- сабақтарда, сабақтан тыс сабақтарда оқу үдерісінен алаңдататын ұялы телефондарды, электрондық ойындарды және кез келген басқа құрылғыларды пайдалану;
- мектептің ішкі актілерінде көзделген мектеп компьютерлерін пайдалану ережелерін бұзу;
- себепсіз себептермен оқу сабақтарына, элективтік курстарға және үйірмелерге, секцияларға, клубтарға келмеу (тоқсанда 3 реттен артық);
- сынып жетекшісінің рұқсатынсыз және мектеп әкімшілігінің хабарынсыз мектептен шығып кету;
- құмар ойындар;
- абайсызда мектеп мүлкін, өзге жеке және заңды тұлғалардың мүлкін бүлдіру, зақымдау;
- мемлекеттік рәміздерді, мемлекеттік гимнді білмеу және оны орындау кезінде ережелерді сақтамау;
- мектеп қоғамдастығы мүшелерінің және мектеп қонақтарының ар-намысы мен қадір-қасиетін қорлау;
- әдепсіз сөздер мен ым-ишараларды, бейәдеп лексиканы пайдалану;
- мектептің, оның оқушылары мен қызметкерлерінің ар-намысын төмендететін материалдарды тарату;
- дербес деректерді, фотосуреттерді, аудио-, бейнежазбаларды тарату, түсіру, сақтау және оқушылар мен басқа адамдар арасында сымсыз қолжетімділік (ИК-порт, Bluetooth, радиожиіліктер және т.б.) арқылы ақпарат беру, сондай-ақ бұқаралық ақпарат құралдарына, оның ішінде бүкіләлемдік ғаламторға алдын ала келісімсіз беру, құқықтары мұндай теріс қылықтан бұзылуы мүмкін оқушылардың, қызметкерлердің, мектеп әкімшілігінің және басқа жеке және заңды тұлғалардың;
- «Мектептердегі оқушылардың академиялық адалдықты сақтау ережесін» бұзу (әзірленуде);
- міндетті қоғамдық пайдалы жұмыстар мен іс-шаралардан бас тарту (аумақты тазалау және сыныптағы кезекшілік, әлеуметтік акциялар және т.б. мектеп жоспарына сәйкес);
- тілдік, гендерлік, ұлттық, діни немесе басқа белгілер бойынша біреуді кемсіту;
- темекі шегуге, алкогольге немесе есірткіге кез келген қатыстылық;
- қару-жарақ, жарылғыш, пиротехникалық, химиялық, отқа қауіпті заттар, темекі өнімдері, спирттік ішімдіктер, есірткі, улы заттар мен улар, жануарлар, жәндіктер кию;
- мектеп қоғамдастығы мүшелеріне, өзге жеке тұлғаларға психологиялық және физикалық зиян келтіру (қорқыту, қорқыту, төбелес, бұзақылық);
- ұрлық, мектеп қоғамдастығы мүшелерінің, өзге жеке және заңды тұлғалардың заттарын рұқсатынсыз және хабарынсыз пайдалану.
Бұзушылықтардың алдын алу үшін мектеп құзыретті мемлекеттік органдарды алмастырмайтын және заңда көзделмеген өндіріп алуларды тағайындамайтын консультативтік алқалы орган құруға құқылы.
Тәртіптік комиссияның құрамы мен жұмыс регламенті әр оқу жылына мектеп директорының бұйрығымен бекітіледі.
Тәртіптік комиссияны төраға басқарады, оның құрамына мұғалімдер, сынып жетекшілері, оқушылар, ата-аналар комитетінің өкілдері кіруі мүмкін.
Ережелерді бұзған жағдайда мектеп оқушының құқықтарын сақтай отырып, мынадай тәрбиелік және профилактикалық әрекет ету шараларын қолдануға құқылы:
- оқушымен жеке тәрбиелік әңгіме жүргізу (жария кешірімге мәжбүрлемей);
- оқушыға бұзушылық сипатын және осы Ережелердің талаптарын түсіндіру;
- ата-аналардың (заңды өкілдердің) қатысуымен бұзушылықты қарау;
- негіздер болғанда профилактикалық жұмыс және психологиялық-педагогикалық қолдауды ұйымдастыру;
- заңда көзделген негіздер болғанда ғана және белгіленген рәсімді сақтай отырып одан әрі оқыту мәселесін қарау; мектеп комиссиясының шешімімен өз бетінше шығаруға жол берілмейді.
Оқушының білім алу құқығына әсер ететін кез келген шешімдер тек құзыретті органмен және заңнамада белгіленген тәртіппен қабылданады.
Білім беру үдерісіне қатысушылардың өзара іс-қимылы кезіндегі фото-, бейне- және аудиожазба
Оқушылар мен мектеп қызметкерлерінің құқықтарын сақтау, дербес деректерді қорғау және белгіленген ішкі тәртіпті қамтамасыз ету мақсатында мектеп аумағында және білім беру үдерісі кезінде мынадай талаптар қолданылады:
- Фото- және бейнежазба білім беру үдерісіне қатысушылардың құқықтарын, дербес деректер туралы заңнаманың, жеке өмірдің және бейнелеу құқығының талаптарын сақтай отырып жүзеге асырылады. Кәмелетке толмағандардың бейнесі бар материалдарды орналастыруға қажетті заңды негіздер мен келісімдер болғанда ғана рұқсат етіледі.
- TikTok, Instagram, өзге де әлеуметтік желілерде, мессенджерлерде және интернет-ресурстарда оқушыларды немесе мектеп қызметкерлерін сәйкестендіруге болатын фотосуреттер мен бейнежазбаларды олардың келісімінсіз, ал кәмелетке толмағандарға қатысты – заңды өкілдің тиісті келісімінсіз (егер мұндай келісім заңнамада талап етілсе) орналастыруға және таратуға жол берілмейді.
- Фото-, бейне- және аудиоматериалдарды басқа адамдардың ар-намысын, қадір-қасиетін, жеке өмірін және заңды мүдделерін кемсіту, күлу, қудалау, беделін түсіру немесе өзгеше бұзу үшін пайдалануға тыйым салынады.
- Жарияланыммен құқығы бұзылған адамның немесе оның заңды өкілінің талабы бойынша тиісті материалды жою мәселесі дереу қаралуға жатады; негіздер болғанда заңда көзделген қорғау тәсілдері пайдаланылуы мүмкін.
- Осы талаптарды бұзу мектеп әкімшілігімен Ішкі тәртіп ережелерінде және Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен қаралады, кәмелетке толмағанның ата-аналарына (заңды өкілдеріне) хабарланады.
10.4. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл шарттары
Мектепте ақшалай қаражатты заңсыз жинауға, құқыққа қайшы сыйақыны талап етуге немесе алуға, негізсіз артықшылықтар беруге және сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылығының белгілері бар өзге де іс-әрекеттерге жол берілмейді. Қызметкерлер мен білім беру үдерісіне қатысушылар Қазақстан Республикасының сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы заңнамасын сақтауға міндетті.
10.5. Демеушілермен, меценаттармен және қайырымдылық жасаушылармен өзара іс-қимыл
Демеушілермен, меценаттармен және қайырымдылық жасаушылармен өзара іс-қимыл тек ерікті, заңды және құжаттық рәсімделген негізде ғана жүзеге асырылады.
10.6. Ата-аналардың (заңды өкілдердің) және оқушылардың өзге туыстарының білім беру ұйымын келу шарттары
Мектепке ата-аналардың (заңды өкілдердің) және оқушылардың өзге туыстарының келуі белгіленген өту режиміне сәйкес жүзеге асырылады.
- Мектеп әкімшілігі барлық қызметкерлер мен білім беру үдерісіне қатысушылардың осы Ережелермен танысуының қолжетімділігін қамтамасыз етеді. Ережелер қызметкерлерге, оқушыларға және ата-аналарға (заңды өкілдерге) қолжетімді тәсілмен жеткізіледі; қажет болған жағдайда танысу қолтаңбамен расталады.
Осы Ережелерге өзгерістер мен толықтырулар Білім беру ұйымдарының ішкі тәртібінің үлгілік ережелерінде және Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен қаралады және бекітіледі.
Қазақстан Республикасының нормативтік-құқықтық актілері.
- Қазақстан Республикасының 2007 жылғы 27 шілдедегі № 319-III «Білім туралы» Заңы: 43-бап, 47-баптың 10-1, 14, 16, 18-тармақшалары, 49-баптың 2-тармағы.
- Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2024 жылғы 28 тамыздағы № 227 «Білім беру ұйымдарының ішкі тәртібінің үлгілік ережелерін бекіту туралы» бұйрығы (тіркеу № 34996), 3–8-тармақтар.
- Қазақстан Республикасының 2026 жылғы 12 маусымдағы № 309-VIII Заңы — уәкілетті органға орта білім беру ұйымдарында ұялы байланыс абоненттік құрылғыларын пайдаланудың арнайы ережелерін әзірлеу және бекіту өкілеттігін бекітті.
- «Білім туралы» ҚР Заңының 47-бабының 10-1-тармағы білім алушылар мен тәрбиеленушілердің оқу үдерісі кезінде ұялы байланыс абоненттік құрылғысын пайдалануына жол берілмейді, білім беру саласындағы уәкілетті орган бекітетін ережелерде көзделген жағдайларды қоспағанда.
- «Білім туралы» ҚР Заңының 47-бабының 14-тармағы білім алушыларды Ішкі тәртіп ережелерін сақтауға міндеттейді; 47-баптың 18-тармағы міндеттерді бұзғаны үшін Ішкі тәртіп ережелерінде және білім беру ұйымының Жарғысында көзделген тәртіптік әсер ету шараларын қолдануға жол береді.
- «Білім туралы» ҚР Заңының 49-бабының 2-тармағының 1-1) тармақшасы ата-аналарды (заңды өкілдерді) балалардың ұялы байланыс абоненттік құрылғыларын пайдалануын бақылауға міндеттейді; 3) тармақша — білім беру ұйымының Жарғысында белгіленген ережелерді орындауға.
- № 227 Үлгілік ережелерінің 3, 4, 6–8, 10-тармақтары Ережелерді басшының бекітуін, оларды барлық қызметкерлер мен білім беру үдерісіне қатысушылардың міндетті түрде орындауын, сондай-ақ мектептің оқу үдерісінің режиміне, ұялы байланыс құрылғыларын пайдалануға және сабақтардағы, үзілістердегі және сабақтан тыс іс-шаралардағы мінез-құлыққа нақты тәсілдерді белгілеуін және қауіпсіздікті қамтамасыз ету шараларын көздейді.
- «Білім туралы» ҚР Заңының 43-бабы — білім беру ұйымы Ішкі тәртіп ережелерін әзірлеуге және бекітуге құқылы.
- «Білім туралы» ҚР Заңының 47-бабының 14 және 16-тармақтары — білім алушылар Ішкі тәртіп ережелерін сақтауға және педагогтың ар-намысы мен қадір-қасиетін құрметтеуге міндетті.
- «Білім туралы» ҚР Заңының 49-бабының 2-тармағы — ата-аналар білім беру ұйымының жарғысында белгіленген ережелерді орындауға, балалардың ұялы байланыс құралдарын пайдалануын бақылауға, мектеп қызметкерлерінің ар-намысы мен қадір-қасиетін және педагогтың құқықтарын құрметтеуге міндетті.
- «Дербес деректер және оларды қорғау туралы» ҚР Заңының 6–8-баптары — адамның бейнесі дербес деректердің сәйкестендіргіші болып табылады; дербес деректерді жалпыға қолжетімді көздерде тарату заңда көзделген келісім болғанда жүзеге асырылады.
- ҚР Азаматтық кодексінің 145-бабы — басқа адамның бейнесін пайдалану, жариялау, көбейту және тарату оның келісімімен ғана рұқсат етіледі, заңда белгіленген ерекшеліктерді қоспағанда.
- «Білім туралы» ҚР Заңының 43-бабы — білім беру ұйымы ішкі тәртіп ережелерін әзірлейді және бекітеді және білім алушылардың денсаулығын қорғау мен нығайтуды қамтамасыз етеді.
- «Білім туралы» ҚР Заңының 49-бабының 2-тармағының 1) және 3) тармақшалары — ата-аналар балаларға сау және қауіпсіз жағдайлар жасауға және білім беру ұйымының жарғысында белгіленген ережелерді орындауға міндетті.
- ҚР Азаматтық кодексінің (Ерекше бөлім) 768-бабы — сақтау шарты затты сақтауға беру сәтінен бастап туындайды; мектеп велосипедтерді сақтауға қабылдамайды.
- Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің 2023 жылғы 30 маусымдағы № 534 бұйрығымен бекітілген Жол қозғалысы ережелерінің 166-тармағы, қолданыстағы редакцияда: велосипед жүргізушілері велосипед жолымен, велосипед қозғалысы жолағымен, ал олар болмағанда — жолдың жүру бөлігінің оң шетімен, оның ішінде маршруттық көлік құралдарына арналған жолақпен, бір қатармен не жолдың жағалауымен, тротуармен немесе жаяу жүргінші жолымен, жаяу жүргіншілердің қозғалысына қауіп төндірмей жүреді.